Lekcja 5
Berlin po upadku Muru: Tresor i oś Detroit–Berlin
Miasto bez właściciela
9 listopada 1989 roku upadł Mur Berliński. Wschodni Berlin nagle stał się otwarty, a pełno w nim było pustych fabryk, piwnic i budynków, których status prawny był niejasny. Dla młodych ludzi z obu stron miasta to była przestrzeń wolności. Imprezy odbywały się tam, gdzie akurat dało się podłączyć prąd i nagłośnienie.
Tresor: klub w skarbcu
W marcu 1991 roku Dimitri Hegemann otworzył Tresor w podziemnym skarbcu dawnego domu towarowego Wertheim, niedaleko Potsdamer Platz. Grube ściany, stalowe drzwi i stare skrytki depozytowe tworzyły surowe, industrialne wnętrze. Ciemność, stroboskop i twarde techno: ten klimat do dziś kojarzy się z Berlinem.
Oś Detroit–Berlin
Hegemann od początku zapraszał artystów z Detroit. Wytwórnia Tresor Records zadebiutowała wydawnictwem X-101, czyli Underground Resistance. Wydawała m.in. Jeffa Millsa i Blake'a Baxtera. Projekt 3MB połączył Moritza von Oswalda i Thomasa Fehlmanna z Berlina z „Magic” Juanem Atkinsem z Detroit, a „Jazz Is the Teacher” jest najlepszym przykładem tej współpracy. Muzycy z Detroit często byli bardziej docenieni w Berlinie niż w domu.
Love Parade i scena lat 90.
W 1989 roku Dr. Motte zorganizował pierwszą Love Parade, która była skromną demonstracją z około 150 uczestnikami i hasłem „Pokój, radość, naleśniki”. W latach 90. urosła do jednej z największych imprez na świecie. Obok Tresoru działały kluby takie jak E-Werk i Planet. Grano tam nagrania lokalnych artystów, jak berliński duet Sun Electric, ale też importy z Belgii i Nowego Jorku, choćby „Energy Flash” Joeya Beltrama. Berlińskie techno stało się symbolem zjednoczonego, wolnego miasta.
Co dziś
Pierwszy Tresor zamknięto w 2005 roku, bo budynek przeznaczono pod inwestycję. Klub otworzył się ponownie w 2007 roku w dawnej elektrociepłowni przy Köpenicker Straße i działa do dziś. Berlin z kolei stał się światową stolicą techno, ale jego korzenie są w ciemnej piwnicy z lat 90. i w przyjaźni z Detroit.
Posłuchaj
- 3MB Jazz Is the Teacher 1992
- Sun Electric O'Locco 1990
- Joey Beltram Energy Flash 1990
Quiz
W jakim miejscu otwarto klub Tresor w 1991 roku?
Pokaż odpowiedź
W podziemnym skarbcu dawnego domu towarowego Wertheim przy Leipziger Straße. Stąd nazwa: „Tresor” po niemiecku znaczy „sejf”.